Το δεύτερο κεφάλαιο από το βιβλίο του Δανιήλ είναι γεμάτο με δυνατές εικόνες και ανατροπές, καθώς σε αυτό μπορούμε να βρούμε έναν βασιλιά με υπερβολικές απαιτήσεις, συμβούλους του να βιώνουν μια τεράστια αδικία και έναν άνθρωπο του Θεού που ψύχραιμα απαντά με σοφία στην αδικία αυτή. Βλέπουμε τον ίδιο άνθρωπο να κάνει μαζί με άλλους πιστούς έκκληση ελέους προςτον Θεό, και στη συνέχεια, όλους τους παραπάνω να είναι γεμάτοι με ευγνωμοσύνη. Τέλος, βλέπουμε τον άνθρωπο του Θεού να έχει μια καρδιάταπεινοφροσύνης.
Το συναρπαστικό αυτό βιβλίο λοιπόν, μας μεταφέρει σε έναν κόσμο άδικο. Έναν κόσμο σκληρό. Έναν κόσμο όπου ο βασιλιάς είναι τόσο δυνατός που, και μόνο το ότι είδε ένα περίεργο όνειρο, τον κάνει να έχει υπερβολικές απαιτήσεις. Όπως διαβάζουμε,
Το δεύτερο χρόνο της βασιλείας του ο Ναβουχοδονόσορ είδε ένα όνειρο που τόσο τον αναστάτωσε, ώστε έχασε τον ύπνο του. Διέταξε τότε να καλέσουν τους μάγους, τους μάντεις, τους εξορκιστές και τους αστρολόγους για να του εξηγήσουν το όνειρο. Ήρθαν, λοιπόν, αυτοί και παρουσιάστηκαν στο βασιλιά. (Δανιήλ 2:1-2)
Επικρατεί αναστάτωση στο βασίλειο της Βαβυλώνας, λοιπόν, επειδή ο βασιλιάς δεν κοιμήθηκε καλά. Επειδή εκείνος είδε έναν εφιάλτη, όλο το παλάτι είχε την υποχρέωση να βρεθεί ξαφνικά στο πόδι. Αλλά δεν σταματάει μόνο εκεί. Όλοι οι άνθρωποι λίγο πολύ βλέπουμε κατά καιρούς ή σπάνια εφιάλτες και μερικές φορές αυτοί μας ξυπνάνε απότομα. Το κακό με τους εφιάλτες είναι ότι μας τρομάζουν, το καλό, όμως, είναι ότι, όπως συμβαίνει με τα περισσότερα όνειρα, μάς είναι αδύνατο να τα θυμηθούμε λίγες ώρες μετά. Αυτό ενδεχομένως είχε συμβεί και με τον Ναβουχοδονόσορ, με αποτέλεσμα να ζητάει όχι μόνο την εξήγηση του ονείρου, αλλά να του αποκαλύψουν και το ίδιο το όνειρο:
Ο βασιλιάς είπε στους αστρολόγους: Η απόφασή μου είναι οριστική: Αν δεν μου φανερώσετε και το όνειρο και την ερμηνεία του, θα κατατεμαχιστείτε όλοι, και τα σπίτια σας θα μεταβληθούν σε ερείπια. (Δανιήλ 2:5)
Eδώ βλέπουμε πέρα από τις υπερβολικές απαιτήσεις και την τεράστια αδικία. Είχε τη δύναμη αυτός ο βασιλιάς να ξεκληρίσει ολόκληρες οικογένειες και σπιτικά, απλά επειδή δεν κοιμήθηκε καλά. Για τέτοια τεράστια και χωρίς κανένα περιθώριο αντίρρησης δύναμη μιλάμε. Και επειδή λύση δεν υπήρχε, οι σοφοί του παλατιού, πνιγμένοι από την αδικία, απάντησαν με τον εξής τρόπο:
Οι αστρολόγοι απάντησαν στο βασιλιά: “Δεν υπάρχει άνθρωπος πάνω στη γη που να μπορεί να σου φανερώσει, βασιλιά, αυτό που ζητάς· γι’ αυτό άλλωστε και κανείς βασιλιάς όσο μεγάλος και ισχυρός κι αν ήταν, δεν ζήτησε ποτέ τέτοιο πράγμα από τους μάγους του, τους μάντεις ή τους αστρολόγους του. Αυτό που ζητάς, βασιλιά, είναι πολύ δύσκολο. Κανένας δεν είναι σε θέση να σου το φανερώσει παρά μόνον οι θεοί, που όμως η κατοικία τους δεν βρίσκεται σ’ αυτό τον κόσμο των θνητών”. Έτσι ο βασιλιάς οργίστηκε πάρα πολύ και διέταξε να σφάξουν όλους τους σοφούς της Βαβυλώνας. (Δανιήλ2:10-12)
Είχαν δίκιο, τους έπνιγε η αδικία, αλλά ο βασιλιάς ούτε που νοιάστηκε, κι αμέσως αποφάσισε να σκοτώσει πολλές αθώες ψυχές. Μια εύλογη απορία που μπορούμε να θέσουμε εδώ, με βάση τα όσα μπορεί να διαβάσει κανείς στην αρχή του πρώτου κεφαλαίου του βιβλίου αυτού, είναι: πώς γίνεται ο Θεός να επιτρέπει ένας τέτοιος βασιλιάς να κατακτάει τον λαό Του; Να παίρνει, μάλιστα, στην κατοχή του τα ιερά σκεύη του ναού του Θεού; Κι όμως, ο Θεός έχει σκοπούς και σχέδια ακόμα και μέσα από το μίσος και την κακία αυτού του τρελού για δύναμη και εξουσία βασιλιά. Ξεκινάει, λοιπόν, η διαδικασία εκτέλεσης των σοφών και φτάνουν και στον Δανιήλ. Αυτό κι αν ήταν αδικία! Ο μορφωμένος, ο δέκα φορές πιο σοφός απ’ όλους τους άλλους Δανιήλ, να έχει την ίδια τύχη με αυτούς, χωρίς να φταίει, χωρίς καν να γνωρίζει τον λόγο.
Ο Θεός όμως, που ποτέ, μα ποτέ, δεν τους έχει εγκαταλείψει, δίνει σοφία στον Δανιήλ.
Όταν ο Αριώχ, αρχισωματοφύλακας του βασιλιά, πήγε να τους σκοτώσει, ο Δανιήλ φέρθηκε με φρόνηση και σοφία: “Γιατί βγήκε μια τόσο σκληρή διαταγή από το βασιλιά;” τον ρώτησε. Τότε ο Αριώχ φανέρωσε στο Δανιήλ όλα όσα είχαν συμβεί. Αμέσως ο Δανιήλ μπήκε στο ανάκτορο και παρακάλεσε το βασιλιά να του δώσει καιρό για να του φανερώσει το όνειρο και την ερμηνεία του. (Δανιήλ 2:14-16).
Γεμάτος με το πνεύμα του Θεού, χωρίς να τον πιάσει πανικός, χωρίς υστερίες, σκέφτηκε σοφά και έπραξε αναλόγως. Ελάχιστοι άνθρωποι στη σημερινή εποχή έχουν βρεθεί ή ζήσει κάτι αντίστοιχο. Να βρεθεί, δηλαδή, κάποιος πρόσωπο με πρόσωπο με αυτόν που έχει σκοπό να τον εκτελέσει εν ψυχρώ, επειδή κάποιος άλλος του έδωσε αυτήν την εντολή. Ο Δανιήλ το έζησε και αυτό. Αντέδρασε όμως με ηρεμία, με ειρήνη, με σοφία Θεού. Κι αυτά είναι δώρα τα οποία μπορούμε και εμείς να Του ζητήσουμε να μας δώσει.
Επειδή, μπορεί να μην μας κυνηγάει κανείς να μας σκοτώσει, αλλά σίγουρα όλοι μας έχουμε τα προβλήματά μας. Προβλήματα που μας κουράζουν, μας στεναχωρούν, μας οδηγούν πολλές φορές στην απελπισία. Προβλήματα που μας πανικοβάλλουν και μας οδηγούν στο να πράττουμε κάποιες φορές χωρίς να σκεφτόμαστε, χωρίς να θυμόμαστε ποιοι είμαστε και ποιος είναι ο ουράνιος Πατέρας μας. Ας Του ζητήσουμε, λοιπόν, να μας δώσει ηρεμία, ειρήνη και σοφία, είτε για τα προβλήματα που ήδη έχουμε, είτε για αυτά που μπορεί να μας βρούνε στο μέλλον. Ας Του ζητήσουμε η αντίδρασή μας να είναι σαν του Δανιήλ, ο οποίος ζήτησε κάτι ακόμη από τον Θεό, όπως διαβάζουμε:
Έπειτα πήγε στο σπίτι του και διηγήθηκε στους φίλους του τον Ανανία, το Μισαήλ και τον Αζαρία όλη την ιστορία. Παράλληλα τους πρότρεψε να ζητήσουν έλεος από το Θεό του ουρανού για να του αποκαλύψει το μυστήριο, ώστε να μην τον σκοτώσουν και μαζί του τους ίδιους και όλους τους άλλους σοφούς της Βαβυλώνας. (Δανιήλ 2:17-18)
Εδώ βλέπουμε τον Δανιήλ μαζί με τους τρεις παίδες να κάνουν έκκληση ελέους προς τον Θεό. Δεν στέκονται απλά σαστισμένοι από την τεράστια δυσκολία της κατάστασης, από τη θηλιά που είχε στενέψει στο λαιμό τους και που, κυριολεκτικά και μεταφορικά, θα τους αποτελείωνε αν δεν έβρισκαν λύση. Προσεύχονται όλοι μαζί στον κυρίαρχο Θεό. Στον Θεό που είχε τη δύναμη να απαντήσει ευνοϊκά στο αίτημά τους και – δόξα στο όνομά Του – το έκανε, όπως βλέπουμε στη συνέχεια· κάτι που γέμισε τις καρδιές των ηρώων μας με ευγνωμοσύνη.
Πράγματι, την ίδια εκείνη νύχτα αποκαλύφθηκε το μυστήριο στο Δανιήλ με όραμα· κι εκείνος ύμνησε το Θεό του ουρανού μ’ αυτά τα λόγια: Ευλογημένο να ’ναι αιώνια τ’ όνομα του Θεού, γιατί δική του είναι η σοφία και η δύναμη! Αυτός καιρούς και χρόνους μεταβάλλει, βασιλιάδες κατεβάζει κι ανεβάζει· τη σοφία αυτός δίνει στους σοφούς και τη γνώση στους συνετούς. (Δανιήλ 2:19-21)
Οι τέσσερις νέοι μας λοιπόν, γεμάτοι με ευγνωμοσύνη, υμνούν τον Θεό. Κι αυτό είναι ένα ακόμη τεράστιο παράδειγμα για όλους μας. Επειδή είναι σημαντικό να ζητάμε κάτι από τον Θεό, ακόμα καλύτερα μαζί με άλλα αδέλφια μας, όπως κάνει ο Δανιήλ. Είναι ακόμη πιο σημαντικό, όμως, να στεκόμαστε μπροστά Του με καρδιές που ξεχειλίζουν από ευγνωμοσύνη. Είμαι σίγουρος ότι όλοι όσοι είμαστε πιστοί ακόλουθοι του Ιησού Χριστού, έχουμε πάρα πολλούς λόγους να ευχαριστήσουμε τον Θεό. Είμαι σίγουρος ότι μέσα στην πορεία της ζωής μας, έχει απαντήσει σε πάρα πολλές προσευχές μας. Άλλες φορές η απάντησή Του ήταν «ναι», άλλες ίσως «όχι», άλλες ήταν «περίμενε, γνωρίζω καλά τι κάνω». Όποια κι αν είναι η απάντησή Του στις προσευχές μας, καλούμαστε να έχουμε μια καρδιά ευγνωμοσύνης προς Εκείνον. Ας Του λέμε ευχαριστώ, σε κάθε ευκαιρία που έχουμε. Όταν ψάλλουμε σε Εκείνον ας το κάνουμε μέσα από την καρδιά μας και όχι απλά από συνήθεια. Ας είμαστε σε κάθε ευκαιρία ευγνώμονες σε Εκείνον που μας αγαπάει με μια τέλεια και δίχως όρια αγάπη και γνωρίζει ποιο είναι το καλό μας καλύτερα από εμάς τους ίδιους.
Παίρνει λοιπόν την απάντηση του Θεού ο Δανιήλ και τρέχει στο βασιλιά, ώστε να γλιτώσει τη ζωή όλων των σοφών της Βαβυλώνας. Αλλά ο Δανιήλ μας δίνει ένα ακόμη πολύ σημαντικό μάθημα.
Τότε εκείνος ρώτησε το Δανιήλ, που ονομαζόταν και Βαλτάσαρ: Μπορείς να μου φανερώσεις το όνειρο που είδα και να μου πεις την ερμηνεία του; Ο Δανιήλ απάντησε: Το μυστήριο που ζήτησες να μάθεις, βασιλιά, δεν μπορούν να σου το φανερώσουν οι σοφοί, οι μάντεις, οι μάγοι και οι αστρολόγοι. Υπάρχει όμως Θεός στον ουρανό, που φανερώνει τα μυστήρια. Αυτός θέλει να σου κάνει γνωστό, βασιλιά Ναβουχοδονόσορ, τι θα συμβεί στο τέλος των καιρών. (Δανιήλ 2:26-28)
Η λέξη που χαρακτηρίζει όλη αυτήν τη συμπεριφορά είναι η λέξη ταπεινοφροσύνη. Στέκεται ταπεινός ο Δανιήλ, παρότι έχει στα χέρια του τη λύση η οποία θα σώσει τη ζωή τόσων πολλών ανθρώπων. Αποφασίζει να σταθεί ταπεινός. Αποφασίζει να δώσει όλη τη δόξα στον Θεό και να πει στο βασιλιά, ο οποίος νομίζει ότι ο ίδιος είναι Θεός, «Όχι βασιλιά, δεν είσαι εσύ ο Θεός, δεν είσαι εσύ ο παντοδύναμος, δεν είσαι εσύ αυτός που έχεις όλες τις λύσεις, αλλά ο Θεός μου στον ουρανό. Αυτός είναι ο μόνος που μπορεί να φανερώσει και να δώσει λύση σε κάθε μυστήριο». Ίσως να είχε στο μυαλό του ο Δανιήλ την ιστορία του Ιωσήφ, την οποία σίγουρα γνώριζαν όλοι οι Ιουδαίοι πάρα πολύ καλά. Ίσως να ήθελε να μιμηθεί αυτόν τον ευλογημένο άνθρωπο του Θεού, ο οποίος επίσης στάθηκε ταπεινός μπροστά στον Φαραώ. Πόσο όμορφο και ευλογημένο είναι όταν παίρνουμε όλοι μας παράδειγμα από ανθρώπους του Θεού. Πόσο όμορφο και στα δύσκολα αλλά και στα εύκολα να θέλουμε να μιμηθούμε, με τη χάρη του Θεού, όλους εκείνους για τους οποίους διαβάζουμε και τους οποίους χρησιμοποίησε για το θέλημά Του ο Θεός μας. Ακόμη μια εξαιρετική επιλογή του Δανιήλ, ο οποίος πραγματικά δεν διστάζει μπροστά σε τίποτα και σε κανέναν, αλλά μέσα σε κάθε δοκιμασία στέκεται όπως τον καλεί ο Θεός να σταθεί.
Καταλαβαίνουμε λοιπόν ότι το δεύτερο κεφάλαιο του Δανιήλ είναι ένα καταπληκτικό κεφάλαιο, με αρχή, μέση και τέλος. Με αγωνία, ανατροπές και συγκινήσεις. Ένα κεφάλαιο που το χαρακτηρίζουν πολύ δυνατές φράσεις και λέξεις όπως οι υπερβολικές απαιτήσεις, αδικία, σοφία, έκκληση ελέους προς τον Θεό, ευγνωμοσύνη, ταπεινοφροσύνη. Έτσι, βλέπουμε και σε αυτό το κεφάλαιο ξεκάθαρα το χέρι του Θεού να επεμβαίνει, να ενεργεί, να αλλάζει τα δεδομένα από τη μια στιγμή στην άλλη, καθώς είναι ο κυρίαρχος Θεός μας.